مدیرکل میراث فرهنگی ، گردشگری و صنایع دستی استان فارس، در این مراسم با اشاره به جایگاه مکتب هنری شیراز در تاریخ فرهنگ و هنر ایران گفت: شیراز همواره یکی از مهمترین مراکز تولید اندیشه، هنر و زیبایی در ایران بوده است.
بهزاد مریدی، گفت: از ادبیات و شعر گرفته تا نگارگری، تذهیب، معماری و صنایعدستی، همگی گواهی بر عظمت مکتبی هستند که قرنها الهامبخش هنرمندان بوده است.
مریدی، هنر خاتم را هندسیترین هنر دستی ایران دانست و گفت: در خاتمکاری، معماری، ریاضیات، طراحی و هنر در کنار یکدیگر قرار میگیرند و اثری را خلق میکنند که هر جزء آن حاصل نظمی دقیق و اندیشهای عمیق است.
او، گفت: همان نظم هندسی که در تذهیبها، شمسهها و نگارههای مکتب شیراز دیده میشود، در ساختار خاتم نیز تجلی یافته است.
این مقام مسئول، گفت: اصالت این خاندان تنها در نام آنها خلاصه نمیشود، بلکه در استمرار چندین نسل فعالیت هنری و انتقال دانش و مهارت از پدران به فرزندان معنا پیدا میکند.
مدیرکل میراث فرهنگی ، گردشگری و صنایع دستی استان فارس، گفت: خاندان گلریز خاتمی طی دههها و بلکه سدههای متوالی، یکی از مهمترین نامها در عرصه خاتمکاری شیراز بودهاند و سهم بزرگی در حفظ این هنر ارزشمند داشتهاند.
معاون صنایع دستی استان فارس، نیز با تاکید بر اهمیت حمایت از هنرمندان صنایعدستی گفت: صنایعدستی فقط یک حرفه نیست؛ بخشی از هویت فرهنگی جامعه ما و شیوهای از زندگی است.
مجید سلیمی، گفت: هنرمندان این حوزه سالها برای کسب مهارت تلاش میکنند و میان آنها و اثر هنریشان پیوندی عمیق شکل میگیرد.
سلیمی، گفت: بسیاری از استادکاران خاتمکار حاضر نیستند کیفیت آثار خود را قربانی مسائل اقتصادی کنند، زیرا اعتبار آنها در گرو کیفیت کارشان است.
او، گفت: با این حال، توسعه بازار، تجاریسازی و ایجاد فرصتهای اقتصادی برای هنرمندان نیز ضرورتی انکارناپذیر است و باید در کنار حفظ اصالت آثار مورد توجه قرار گیرد.
این مقام مسئول، گفت: امروز در کنار تولید آثار فاخر و موزهای، کارگاههایی نیز فعالیت میکنند که با رویکرد تجاری به توسعه بازار میاندیشند.
معاون صنایع دستی استان فارس، گفت: این تنوع در نگرش میتواند به رشد و پویایی صنایع دستی کمک کند و زمینه اشتغال هنرمندان بیشتری را فراهم آورد.
سلیمی، گفت: بخش دیگری از این مراسم به سخنان عبدالخالق گلریز خاتمی، از استادان برجسته خاتمسازی کشور، اختصاص داشت.
گلریز خاتمی، با اشاره به قدمت هنر خاتم گفت: تعیین تاریخ دقیق پیدایش خاتمکاری ناممکن است آنچه امروز در آثار تاریخی مشاهده میکنیم، نتیجه قرنها تجربه، آزمون، خطا و تکامل تدریجی است.
خاتمی، گفت: زمانی جعبهای عتیقه با نقوش خاتم را دیدم که به گمان من بیش از پانصد سال قدمت داشت.
او، گفت: ظرافت و نظم هندسی آن اثر به اندازهای شگفتانگیز بود که مرا واداشت ساعتها درباره شیوه ساخت آن مطالعه کنم.
این مقام مسئول، گفت: چنین آثاری نشان میدهد که هنر خاتم پیش از رسیدن به این مرحله از کمال، قرنها مسیر تکامل را طی کرده است.
معاون صنایع دستی استان فارس، گفت: وقتی به آثار استادان گذشته نگاه میکنیم، باید به یاد داشته باشیم که آنها بدون ابزارهای مدرن امروزی و تنها با تکیه بر دانش، تجربه و مهارت خود چنین شاهکارهایی را خلق کردهاند.
این استاد خاتم، گفت: همین موضوع ارزش واقعی هنر ایرانی را نشان میدهد.
سلیمی، گفت: از شش سالگی وارد کارگاه شدم و در کنار استادان این هنر رشد کردم.
معاون صنایع دستی استان فارس، گفت: بخش مهمی از آموزش در هنرهای سنتی از طریق مشاهده، تجربه و ممارست به دست میآید و همین شیوه باعث تداوم دانش هنری از نسلی به نسل دیگر شده است.
این استاد خاتم، گفت: یکی از بخشهای ویژه این مراسم، رونمایی از یک کتیبه نفیس خاتمکاری شده بود که توسط اعضای خاندان گلریز خاتمی طراحی و اجرا شده است.
سازندگان این اثر در توضیح جزئیات آن اعلام کردند که ساخت کتیبه حدود سه ماه زمان برده و آمادهسازی برخی مواد اولیه مورد استفاده در آن، بهویژه استخوان سبز، نزدیک به یک سال به طول انجامیده است.
- نویسنده : مریم توانا
